Ulja.
Në maj 1943, gjatë konferencës Trident në Uashington,
Churchill dhe Roosevelt ranë dakord për datën 1 maj 1944,
për nisjen e Operacionit Overlord,
domethënë zbarkimin në Evropë dhe kështu,
për të nisur ofensivën që Churchill në një. prej frazave të vogla,
të cilave ai kishte sekretin,
u cilësuan si gjëja më e madhe që kemi provuar ndonjëherë.
Operacioni Bolero ishte emri i koduar që iu dha rritjes së njerëzve
dhe pajisjeve në Angli, në pritje të zbarkimit.
Amerikanët hynë pothuajse menjëherë në luftë,
por sukseset e paketave të nëndetëseve gjermane që gjurmuan kolonat aleate,
kishin kërcënuar për një kohë furnizimet për Britaninë e Madhe.
Në mars 1943, ofensiva gjermane e nëndetëseve kishte fundosur tashmë
875,000 ton anije aleate.
Por në maj 1943, fati i Betejës së Atlantikut u kthye.
Vetëm në atë muaj, Marina Gjermane humbi 38 nëndetëse ndaj anijeve
dhe avionëve aleatë duke përdorur radarë me valë centimetrash.
Një zhvillim i shpikjes së Watson-Watt,
i cili kishte parë shërbim tashmë në Betejën e Britanisë.
Më në fund, më 24 maj, Admirali Donitz braktisi operacionet në Atlantik.
Që atëherë, grumbullimi
i burrave dhe armëve të tyre në Angli vetëm u përshpejtua.
Aeroplanët, anijet luftarake
, mjetet e uljes, anijet e furnizimit,
ushtarët, marinarët, avionët, tanket,
transportuesit e personelit,
armët vetëlëvizëse, xhipat,
kamionët, municionet,
gjithçka që ishte thelbësore për operacionin e uljes
po mbërrinte në Angli me një ritëm të qëndrueshëm.
Objektivi imediat i Overlord ishte të zbarkonte në brigjet evropiane,
në mënyrë të koordinuar në dy ditë,
8 divizione në pesë plazhe,
me mision mbajtjen e një ure në një thellësi rreth 15 km.
Më pas, një forcë prej 21 divizionesh.
25 ditë pas sulmit fillestar duhej të mbahej një zonë që përfshinte
Cherbourg, Caumont, Vire dhe Avranches,
përpara se të avancohej drejt Senës, më pas drejt Gjermanisë.
Do të ishte operacioni më i madh amfib i luftës në Evropë,
manovra më e madhe në histori.
Në Gjermani, strategjia e Hitlerit i kushtoi rëndësi të madhe Frontit Lindor.
Përveç doktrinës së hapësirës së jetesës,
Lindja do të bëhej burim furnizimesh,
lëndësh të para thelbësore për të vazhduar luftimet
dhe për të lejuar zhvillimin e armëve që duhej të ishin vendimtare,
si raketat V1 dhe V2,
Messerschmitt . reagimi,
dhe nëndetëset e reja të shpejta të ndërtuara për Admiral Donitz.
Prandaj, ishte në Lindje që trupat më të mira u dërguan,
duke i lënë divizionet më pak të njohura në Perëndim.
Për t'u caktuar në një njësi në Bregun Perëndimor
ishte dëshira e të gjithë ushtarëve të Wehrmacht
të angazhuar në frontin rus.
Nga Norvegjia veriore në Bordo,
dhe pranë brigjeve jugore të Francës,
mbrojtja u mbajt nga ushtarët që ktheheshin nga postet e tyre në Rusi
dhe nga fëmijët e zyrtarëve nazistë,
të përforcuar për të shmangur luftimet më të ashpra.
Parisi ishte një destinacion popullor për të larguarit.
Madje, ndërsa situata në Lindje u përkeqësua,
divizione të reja, të përbëra nga njerëzit më të mirë,
u krijuan dhe u dërguan në frontin rus.
Gjatë konferencës së luftës të 30 tetorit 1943,
Von Rundstedt dhe Jodl e bindën Führerin
se zbarkimi në Francë në pranverën e vitit 1944
ishte i pashmangshëm.
Dhe se ishte e nevojshme për të forcuar mbrojtjen duke devijuar
disa njësi të planifikuara fillimisht për Frontin Lindor.
I bindur se zbarkimi në Francë do të ishte një betejë vendimtare,
Hitleri e tërhoqi Rommelin nga Italia për të marrë drejtimin e Murit të Atlantikut.
Për 6 javë, Rommel udhëtoi në brigjet e Danimarkës veriore në Cotentin,
për të organizuar dhe përmirësuar mbrojtjen.
Bunkerët dhe kazamatet prej betoni u ndërtuan
për të vendosur armë antitank,
kurthe të gërmuara në rërë dhe të mbuluara,
shtylla të pajisura me mina të vendosura në sipërfaqen e ujit në baticë.
Sepse të gjithë menduan se një ulje
domosdoshmërisht do të ishte planifikuar të ndodhte në baticë.
U ngritën gjithashtu mbrojtje kundër parashutistëve
dhe tanket e hershme Panther u varrosën për të shërbyer si artileri.
Por edhe me këtë aktivitet të furishëm,
zona të mëdha të bregdetit mbetën në mënyrë të rrezikshme të pambrojtur.
Rommel më pas filloi të zbatojë
konceptet më të diskutueshme të mbrojtjes së tij taktike.
Ai ishte i bindur se çdo ulje duhet të kundërshtohej menjëherë,
dhe me vendosmëri direkt në plazhe.
Të cilat mund të konsideroheshin nëse divizionet e blinduara
do të vendoseshin në afërsi të urës.
Rundstedt kishte demonstruar nevojën për një përgjigje fleksibël,
e cila kërkonte mbajtjen e panzerëve në sfond,
si një rezervë e fuqishme lëvizëse.
Ky debat mes dy taktikëve u zgjidh me një kompromis, i cili në fakt
kishte defektet e dy opsioneve pa pasur asnjë cilësi të tyre.
Komanda e lartë gjermane kishte marrë me mend kohën e pritshme të zbarkimit,
por ishte krejtësisht e gabuar për vendndodhjen e saj.
Hitleri, në shumë raste, u kishte thënë gjeneralëve të tij
se ishte i bindur se zbarkimi do të bëhej në Normandi ose Brittany.
Ai ishte bindur për këtë nga dokumentet që ishin zbuluar,
tek ambasadori britanik në Turqi,
fotografuar nga agjenti gjerman Cicero.
Gjeneralët e tij, nga ana tjetër, ishin absolutisht të bindur
se flota e zbarkimit do të merrte rrugën më të shkurtër,
atë të Pas-de-Calais.
Në çdo rast, burimet do të shpërndaheshin.
Në rajonin e Calais, divizionet e ushtrisë së 15-të duhej të mbanin një front prej 80 km,
dhe në Normandi, ato të shtatë prej rreth 160.
Pasiguria dhe konfuzioni që mbretëronte në komandën e lartë gjermane,
ishin kryesisht të lidhura me suksesin. e planeve aleate për të mashtruar kundërshtarët e tyre.
Një nga elementët e këtij konfuzioni është suksesi
i planit aleat Fortitude Veri dhe Jug.
Këto dy operacione synonin të krijonin, në një shkallë të gjerë,
dy forca pushtuese të armatosura,
njëra me qendër në Skocinë qendrore dhe kërcënuese e Evropës veriore
dhe tjetra në juglindje të Skocisë.Anglia, duke kërcënuar drejtpërdrejt Pas-de-Calais.
Është veçanërisht kjo ushtri e fundit fantazmë që ishte më efektive.
U bënë përpjekje të jashtëzakonshme
për të siguruar që agjencitë gjermane të inteligjencës
ishin të bindura për ekzistencën e saj.
I vendosur nën komandën e gjeneralit Patton dhe një shtabi të tërë.
Grupi i parë i ushtrive amerikane,
mori një pajisje të plotë të divizionit të këmbësorisë së blinduar,
spitaleve në terren, mjeteve të komunikimit
dhe batalione inxhinierësh të pajisur plotësisht me automjete druri,
kazerma false dhe një trafik radio të rremë,
të vëzhguar me kujdes nga aeroplanët gjermanë zbulues dhe poste dëgjimi. .
Nëpërmjet raporteve Ultra,
të mbledhura nga kapja e një dekoderi Enigma,
aleatët ishin në gjendje të monitoronin përgjigjen e gjermanëve,
ndaj truket e tyre dhe përshtatnin dezinformimin sipas pritshmërive të tyre,
nëpërmjet agjentëve gjermanë të infiltruar në Britani.
Kjo e kombinuar me fshehtësinë totale rreth grumbullimit të njerëzve
dhe materialeve të destinuara për forcën e vërtetë të uljes,
ka sukses të përkryer, jo vetëm duke maskuar vendin e vërtetë të zbarkimit,
por edhe duke shkaktuar vonesa të rëndësishme në operacione. Gjermanët,
shumë pas ulje aktuale.
Si Komandant Suprem, Eisenhower dhe ekipet e tij,
kishte rregulluar strategjinë, kronologjinë,
logjistikën e hipjes dhe zbarkimit
dhe kishte marrë parasysh teknologjitë ushtarake të krijuara
për të përballuar problemet praktike të zbarkimit.
Inxhinierët ushtarakë shpikën, ose përshtatën,
makina dhe pajisje për të kapërcyer probleme specifike.
Për shembull, tanke të dizajnuara për të pastruar fushat e minuara,
të quajtur krokodilë,
tanke flakahedhës që tërheqin furnizimin e tyre me karburant,
në një rimorkio, kamionë të destinuar për të ndërtuar ura
dhe për të hedhur pista, parashutistë të rremë që shpërthejnë fishekzjarre,
zbarkojnë për të mbjellë konfuzion...
Dhe mbi të gjitha, atje ishin oficerët dhe njerëzit e tyre të trajnuar
për të luftuar në kontinentin evropian.
Ata ushtroheshin pa pushim në detyrat që u ngarkoheshin,
pa e ditur as se cili do të ishte objektivi i tyre i vërtetë.
Ata ushtroheshin për të kapërcyer të gjitha llojet e pengesave ndaj të cilave
mund të ekspozoheshin.
Por cilësia e burrave të mbledhur ishte e ndryshme.
Përveç trupave elitare të përbëra nga Divizioni Ajror 82ᵉ dhe 101ᵉ,
trupat amerikane ishin të përgatitura dobët dhe të udhëhequr në mënyrë të ngathët
për misionet që i prisnin.
Në fakt, ata ishin kryesisht civilë me uniformë.
Mungesa e një tradite ushtarake të rrënjosur thellë,
siç është në mesin e evropianëve, nënkuptonte që
oficerët më të zgjuar dhe më të mirë të preferonin detyra të specializuara si forcat ajrore,
shtabi i përgjithshëm apo edhe shërbimi shumë i kërkuar i
Inteligjencës dhe aksioni OSS.
Buzëqeshjet dhe gjestet inkurajuese nga këta burra tregojnë gjithë naivitetin e tyre
dhe mungesën e përvojës së tyre luftarake.
Brenda njësive që ishin angazhuar tashmë, si divizionet e 1-të dhe të 9-të,
të cilat po ktheheshin nga Siçilia, kishte një pakënaqësi midis burrave
dhe oficerëve të tyre që duhej të fillonin përsëri të luftonin.
Ky qëndrim nuk ishte unik për amerikanët.
Komandantët e njësive britanike që kishin luftuar në Afrikë,
të cilët u thirrën të përballeshin edhe një herë me dhunën e betejave të zbarkimit,
morën ankesa nga kuadrot e tyre.
Kjo ishte mjaft simptomatike e varfërimit
të rezervave njerëzore britanike.
Anasjelltas, në anën tjetër të Kanalit ishin elementë të
ushtrisë më profesionale dhe më të aftë të kohëve moderne,
ushtrisë gjermane.
Organizata regjimentale e ushtrisë britanike dhe traditat e saj të detyrës,
nderit dhe miqësisë
nuk gjetën jehonë në organizatën ushtarake gjermane.
Divizionet ishin projektuar si njësi luftarake të vetë-mjaftueshme,
që mbanin armaturën e tyre, njësitë e tyre inxhinierike,
mjetet e tyre të komunikimit dhe furnizimit.
Si njësi, ata ishin krejtësisht të lirë nga
dallimet operacionale dhe rivalitetet regjimentale.
Struktura komanduese gjermane në nivel njësie
përmirësoi gjithashtu efikasitetin e divizionit.
Nënoficerët taktikë të njësisë së tyre
nuk hezituan të zëvendësojnë oficerët e tyre kur ata u plagosën ose vriteshin.
Në Ushtrinë Britanike, edhe oficerët e rinj ndonjëherë
nuk ishin në gjendje të vazhdonin operacionet pas humbjes së një oficeri të lartë
, sepse ata nuk ishin në dijeni të planeve taktike dhe objektivave që duheshin arritur.
Megjithatë, kur bëhej fjalë për zinxhirin komandues të divizionit,
midis dyshimit dhe xhelozisë,
nderimi ndaj tërbimeve që morën personalisht kontrollin,
të gjithë makinës gjermane të luftës do të rezultonte katastrofike.
Ushtria gjermane ishte më e përgatitur se ajo e aleatëve
për të përballuar kalvarin e zbarkimit.
Epërsia e tyre në armatim ishte totale praktikisht në të gjithë sektorët.
Tanket luftarake Tiger dhe Panzerët e divizioneve SS,
ishin pa ekuivalent në anën e aleatëve me Cromwellët dhe Shermanët e tyre.
Tanket gjermane ishin superiore në armaturë, fuqi zjarri,
rreze dhe besueshmëri ndaj çdo gjëje që Aleatët kishin për t'u ofruar atyre.
Armët kundërtank gjermane,
në veçanti arma 88 që ishin efektive edhe
kundër tankeve, edhe kundër këmbësorisë me municionin e duhur,
si dhe Panzerfaust-i nuk kishin ekuivalent,
edhe duke marrë parasysh bazukën.
Ushtria gjermane ishte eksperte në përdorimin e mortajave.
Kjo armë ishte përgjegjëse për pothuajse 75% të viktimave të aleatëve gjatë kësaj fushate.
Nebelwerfer me shumë tuba ishte më i frikshmi dhe më efektivi.
Për sa i përket armëve të vogla, kishte pak ndryshim,
me përjashtim të shkallës së zjarrit.
MG42 mund të gjuante 1200 fishekë në minutë,
ndërsa Bren nuk mund t'i kalonte 500.
Nga njeriu në njeri dhe nga arma në armë,
ushtria gjermane ishte padyshim superiore ndaj ushtrisë aleate,
por dy faktorë të tjerë, në realitet, ishin shumë më vendimtarë.
Së pari ishte çështja e numrave.
Edhe me një shkallë suksesi zjarri 5 me 1,
fuqia e forcave të blinduara gjermane
do të vuante nga një shkallë kaq e rëndë e humbjes sa do të bëhej e padurueshme,
veçanërisht në një kohë kur makina e luftës dhe industria gjermane
ishin nën presion të vazhdueshëm.
Po kështu, humbjet e pazëvendësueshme në fuqi punëtore, armatime dhe furnizime
do të ishin shpejt të padurueshme për Gjermaninë për një periudhë të gjatë kohore.
Faktori i dytë ishin vështirësitë e furnizimit,
të ndërlikuara në mënyrë dramatike nga mungesa totale e mbështetjes ajrore.
Që nga mesi i vitit 43,
Luftwaffe pësoi humbje në avionë dhe njerëz,
të vështira për t'u kompensuar nga prodhimi dhe trajnimi i ekuipazheve.
Hyrja në shërbim e luftarit me rreze të gjatë Mustang
kishte përmirësuar efektivitetin e bombardimeve aleate,
në një masë të tillë që është e vështirë të vendoset se cili ishte më efektivi.
Vetë bombardimet apo humbjet gjermane në qiell.
Gabimet e rregullta nga Goering dhe vartësit e tij
reduktuan gjithashtu efektivitetin e një Luftwaffe që ishte bërë i panjohur.
Mungesa kronike e karburantit dhe pjesëve rezervë i
kishte mundësuar aleatëve të fitonin epërsi pothuajse totale ajrore
mbi Evropën veriperëndimore.
Pikërisht në qiell do të zhvillohet veprimi i parë i Operacionit Overlord.
Deri në maj 1944, forcat ajrore aleate iu përkushtuan
bombardimeve strategjike,
që synonin të shkatërronin bazat industriale gjermane dhe të demoralizonin popullsinë e saj.
Natën, Komanda e Bomberëve, e udhëhequr nga Pathfinders,
shtypi zemrën industriale të Gjermanisë,
Ruhr dhe qytetet kryesore, përfshirë Berlinin,
nën tonelata bombash shpërthyese ose ndezëse.
Gjatë ditës, Forca e Tetë Ajrore kreu bombardime me saktësi,
ndërsa pësoi viktima të rënda derisa Mustang hyri në shërbim.
Kjo strategji ishte e dashur për zemrat e komandantëve të Forcave Ajrore,
britanikë dhe amerikanë, Laird Marshall Harris dhe gjeneral Spatz,
të cilët ishin të bindur se Gjermania mund të bombardohej,
derisa ajo u hodh në peshqir pa atë të nevojshme për të zbarkuar,
që ishte një operacion i rrezikshëm.
Në pranverën e vitit 1944, Komandanti Suprem i Aleatëve Tedder,
një Marshall Ajror i RAF,
zbuloi planin e hartuar për të izoluar plazhet e Normandisë,
duke bombarduar qilima linjat e komunikimit,
duke përfshirë hekurudhat, urat dhe rrugët,
në afërsi të këtyre plazheve.
Të përballur me kundërshtimin e Harris dhe Spaatz,
të cilët panë atje një vullnet për të zvogëluar mjetet e tyre për ofensivën e tyre ajrore.
Megjithatë, ky plan u vërtetua nga Eisenhower.
Komanda e Francës së Lirë dhe gjeneralit Koenig,
bashkatdhetarët e të cilit do të duhej të vuanin brutalitetin e bombardimeve të tij.
Operacioni nisi në maj duke u kujdesur shumë
për të goditur të gjithë bregun e Kanalit.
Dy herë më shumë misione u nisën kundër Pas-de-Calais
sesa kundër Normandisë, për të konfirmuar mashtrimin,
që ishte Operacioni Fortitude.
Nën mbrojtjen e gjuetisë, operacioni ishte një sukses i madh.
Deri në Ditën D, trafiku hekurudhor në rajon ishte ndalur virtualisht
dhe të gjitha rrugët që të çonin në Normandi dhe në Veri ishin mbyllur.
12,000 civilë e kishin paguar çmimin me jetën e tyre.
Parametrat e rëndësishëm të koeficientit të baticës dhe dritës së hënës,
kishin bërë të mundur përcaktimin që ditët e para të mundshme për zbarkimin,
pas datës së synuar teorik të 1 majit,
do të ishin 5, 6, 7 ose 8 qershor.
Kronologjia e planifikuar në fillim parashikonte ngarkimin e pajisjeve të sulmit,
midis D-6 dhe D-4,
hipjen e trupave në D-2.
Parashikimi i motit për 5 qershor ishte i zymtë.
Paralajmërohen stuhi dhe det i dendur.
Gjatë konferencës së 3 qershorit, Eisenhower vuri veton ndaj
kërkesës së Montgomery për një ulje më 5 qershor.
Kjo vonesë erdhi në krye të presionit psikologjik dhe fizik të burrave,
të cilët tashmë kishin hipur.
Nuk kishte kohë për t'i zbarkuar dhe për të përsëritur procesin.
Pa harruar sigurinë që tani këta njerëz i dinin objektivat e tyre.
Gjatë takimit përfundimtar, Eisenhower hoqi mënjanë të gjitha kundërshtimet
dhe pasiguritë e Tedder dhe Leigh-Mallory,
rreth 6 qershorit, kur
sapo ishte hapur një dritare e motit mjaft të favorshëm.
Unë kam besim dhe duhet të japim urdhrin.
Nuk më pëlqen, por ja ku jemi.
Nuk e kuptoj se si mund të bëjmë ndryshe.
Dhe Operacionit Overlord iu dha drita jeshile.
Zbarkimi filloi pak para mesnatës,
me bombardime kundër baterive bregdetare
dhe pozicioneve mbrojtëse, të ndjekura nga sulme ajrore,
të kryera nga parashutistët në krahët e planifikuar të frontit.
Në perëndim, Divizionet 82ᵉ dhe 101ᵉ Ajrore
ishin hedhur në mbështetje dhe mbrojtje të krahëve
dhe të pasme të Utah Beach.
Në lindje, British Sixth Airborne synonte
të siguronte krahun e majtë të plazheve Gold, Juno dhe Sword.
Një total prej 24,000 ushtarësh nga trupat ajrore angleze dhe amerikane
do të ishin në punë me parashutë ose me avionë.
Problemet logjistike të përfshira në një operacion kaq masiv
u bënë të dukshme kur pikat dhe zonat e pushimit u identifikuan gabimisht.
Pasoja, veçanërisht për amerikanët,
ishte që trupat u shpërndanë në një zonë të gjerë,
duke ulur efektivitetin e tyre.
Ndërkohë, flota mbresëlënëse, që mbante forcat e zbarkimit
dhe pajisjet e tyre, ishte nisur drejt pikës së grumbullimit,
me nofkën Piccadilly Circus,
në kanalet e gjurmuara nga deminatorët,
të cilët po shkonin drejt plazheve.
Në bregdet, në veri të Francës,
mbrëmja e 5 qershorit ishte e ngjashme me të gjitha muajt e mëparshëm.
Ishte gjithmonë një strehë e mirë.
Rommel ishte kthyer në Gjermani për të parë gruan e tij dhe për të takuar Hitlerin,
i bindur se aleatët nuk do të fillonin operacionin e tyre,
në mes të një stuhie që kishte fiksuar marinën gjermane në portet e saj
dhe kishte shkaktuar anulimin e të gjitha zbulimeve ajrore.
Por Von Salmuth, që komandonte ushtrinë 15 ᵉ në Pas-de-Calais
dhe që kishte një agjent në Rezistencën Franceze,
kishte përgjuar transmetimin e mesazhit të transmetuar nga BBC,
të qarat e famshme të gjata të violinave,
duke paralajmëruar rezistencën e shpërthimi i operacioneve brenda 2 ditëve.
Ushtria e Pesëmbëdhjetë u vendos në gatishmëri dhe Von Salmuth
paralajmëroi selinë e tij dhe njësitë e tjera për atë që do të ndodhte.
Por nga një mbikëqyrje mahnitëse, Ushtria e Shtatë,
mbrojtja e bregut perëndimor francez nuk ishte i informuar,
dhe më keq akoma, shumë nga oficerët e Korpusit të 84-të,
njësia përballë plazheve të Normandisë,
ishin rrugës për të marrë pjesë në një stërvitje taktike në Rennes.
Në Gjermani, Hitleri kishte shkuar në shtrat pasi kishte mësuar se Roma
kishte rënë në duart e Aleatëve pas një përparimi të suksesshëm në Anzio
dhe kalimit të vijës së Gustav.
Vetëm gjatë konferencës së luftës në mesditë
gjermanët e kuptuan rëndësinë e ngjarjeve të atij mëngjesi.
Ishte ende e nevojshme të pritej deri në orën 14:30 të asaj pasdite
që Hitleri të pranonte më në fund kërkesat e furishme të Von Rundstedt
për t'i dërguar atij rezervat e divizioneve Panzer për të nisur kundërsulmin.
Nevoja e Von Rundstedt për të marrë miratimin e Führer-it për të reaguar
në fushën e betejës në këto rrethana doli dramatike.
Në agim të 6 qershorit, bastisjet e mëtejshme të bombarduesve
u pasuan menjëherë nga një breshëri e fortë artilerie detare.
Mbrojtësit e Utah Beach, të cilët i kishin shpëtuar masakrës
së shkaktuar nga bombat dhe predhat,
dolën nga bunkeri i tyre për të parë,
në orën 6:30 të mëngjesit, elementët e Divizionit të Katërt Amerikan që mbërrinin në plazh.
Për fat të mirë, rryma e kishte shtyrë pjesën më të madhe të anijeve në drejtim të perëndimit,
duke i sjellë ato në atë që ishte ndoshta zona më pak e mbrojtur mirë
në të gjithë bregdetin e Normandisë.
23,000 burra zbritën në Utah Beach ditën e parë për vetëm 197 të vrarë.
Plazhi dhe në brendësi u siguruan lehtësisht
dhe mjetet e njësive të mëposhtme mbërritën për të konsoliduar zonën e pushtuar.
Por pas plazheve, zona ishte përmbytur qëllimisht nga gjermanët
dhe përparimi i trupave ajrore të hedhura në zonë u ngadalësua.
Bombardimet në Utah kishin qenë efektive në prishjen e mbrojtjes gjermane,
por bombardimet në Omaha nuk kishin qenë shumë të suksesshme.
Përmes reve, pa dukshmëri dhe pa dëshirë për të goditur forcat e tyre,
bombarduesit e rëndë çlirimtarë
kishin kapërcyer objektivin e tyre dhe kishin bombarduar zonat
prapa vijave të mbrojtjes gjermane.
Gjermanët kishin ngritur pikat e tyre të mbrojtjes,
duke përfituar nga mundësitë gjeografike në majë të shkëmbinjve dhe kodrave që ndodheshin
menjëherë pas plazhit.
Bunkerët ishin praktikisht të paprekshëm, madje edhe ndaj ndikimit të drejtpërdrejtë.
Pak pas orës 06:00, kur përfundoi bombardimi masiv, por joefektiv detar
, anija detare filloi të përparonte drejt plazheve,
duke u përballur me zjarre jashtëzakonisht të forta nga
mbrojtja ende kryesisht e paprekur.
Moti ishte përkeqësuar më tej dhe dallgët ishin bërë të forta,
duke përmbysur të paktën dhjetë maune gjatë afrimit.
Raketat e lëshuara nga anijet mbështetëse,
të paaftë për të arritur linjat gjermane jashtë rrezes,
ranë mes maunave që mbanin trupa.
Përpjekjet për të ulur artilerinë me DUKW dhe tanke amfibe
rezultuan katastrofike.
Trupat e gjeneralit Giraud, të Korpusit të Pestë,
kur arritën në tokë të thatë në plazh,
u gjendën atëherë praktikisht pa asnjë mbështetje të blinduar,
sepse të gjitha makinat ishin fundosur ose ishin tërhequr nga këmbësoria.
Ata duhej të sulmonin në terren të hapur për të kaluar plazhin nën zjarr të fortë.
Humbjet ishin të rëndësishme,
ata që arritën të kalonin u varrosën pranë dunave të vogla,
të cilat ishin të vetmet strehimore të arritshme në Omaha atë ditë.
Shumë shpejt, plazhet u mbuluan me maune të shkatërruara dhe pajisje të shpërndara.
Koha e saktë për vendosjen optimale të trupave dhe pajisjeve
gjatë një ulje ishte bërë histori e lashtë.
Burrat dhe pajisjet e tyre u grumbulluan në plazh,
duke mos pasur ku të strehoheshin për t'i shpëtuar zjarrit të fortë të kundërshtarit.
Përparësitë taktike dhe teknologjike u reduktuan në asgjë,
sa herë që një kompani specialistësh asgjësohej nga zjarri i armikut,
ose mbytej përballë plazhit.
Ushtarët e papërvojë ishin të paralizuar dhe të rrënjosur në vend,
të paaftë për të vepruar.
Vetëm kur gjeneral brigade Norman Cota mbërriti në plazh,
rreth orës 7:30 të mëngjesit me Grupin e tij të Komandës së Divizionit 29,
ai riorganizoi trupat e mbijetuar dhe u dha atyre kurajë për të përparuar.
Gradualisht, nën këto këshilla dhe me ndihmën e njësive me përvojë të rojeve,
apo veteranëve të divizionit të parë,
ata arritën të depërtojnë pika të vogla në mbrojtjen armike.
Daljet nga plazhi ishin të siguruara
dhe avancimi në brendësi mund të fillonte.
Rreth orës 11:00, Vierville ishte në duart e amerikanëve
dhe rreth orës 13:30, gjenerali Giraud,
i sinjalizoi Bradley, gjeneralit të tij,
trupat që ishin gozhduar në tokë,
duke përparuar në lartësitë pas plazheve.
Më shumë se 2,000 burra kishin humbur jetën në plazh atë ditë
dhe ushtarët që po përparonin zbuluan se luftimet në vendin e kuq
nuk do të ishin argëtuese.
Në mesnatën e 6 qershorit, kufijtë e avancimit në sektorin amerikan
ishin larg linjës fikse.
Por zona u mbajt mirë dhe
u arrit objektivi strategjik për të krijuar një urë solide.
Zbarkimi në sektorin britanik në Sword Beach ishte një sukses.
Plani për çdo brigadë parashikonte që katër LCT,
secila me katër tanke DD,
të zbarkoheshin në orën H-5 dhe të ndjekura nga katër LCT të tjera në orën H,
duke mbajtur armaturën e specializuar.
Krokodilët, mortajat si dhe grupet e xhenierëve,
duhej të hidhnin në erë pengesat.
Tanket pastruan një kalim në fushat e minuara
dhe u angazhuan me armikun me 75 armë.Në
H+7 ndoqën tetë mjete desante me 2 kompanitë e këmbësorisë
dhe në H+20 zbarkuan 2 kompani të reja.
Në H+25, grupi synonte të siguronte kontrollin e plazhit
dhe në H+35 mbërritën buldozerët dhe mjetet e blinduara të specializuara.
Në H+60, 9 LCT me armë vetëlëvizëse
dhe në H+90, pasoi një skuadrilje tankesh,
me 21 DUKW mbështetëse.
Në Sword Beach, megjithë një vonesë në kohën e planifikuar,
humbjet e pësuara nga trupat e valës së parë
ishin më të ulëta se sa pritej.
Kapja e Kalasë së Shkeljes zgjati 3 orë,
dhe valët pasuese pësuan zjarr të kryqëzuar.
Rreth orës 9 të mëngjesit, elementët arritën në qytetin Ermont 2 km në brendësi,
pasi depërtuan mbrojtjen bregdetare.
Me kanadezët që sulmuan Juno Beach dhe Divizionin e 50-të që sulmuan Gold,
sektorët më perëndimor britanik arritën të depërtojnë,
por pësuan viktima të rënda.
Në Junos, një vonesë prej dhjetë minutash bëri që batica
të mbulonte pengesat e para gjermane
në plazh dhe 20 nga 24 anijet e para zbarkuese humbën.
Mbështetja do të jepej nga dy tanke të vjetra Centaur,
të cilat rezultuan të paqëndrueshme në bordin e maunave,
shumë u përmbysën dhe vetëm 6 nga 40 të planifikuara
arritën të arrinin në plazh.
Luftimet e ashpra në qytetet bregdetare, megjithatë, nuk arritën të ndalonin
valët e sulmeve kanadeze, të cilat përfundimisht arritën objektivat e tyre
në brendësi.
Në Gold, probleme të ngjashme me Centaurët
penguan Divizionin e 50-të dhe tanket DD arritën shumë vonë
për të ofruar mbështetje.
Objektivat e vendosura për amerikanët dhe britanikët ishin larg arritjes.
Por për komandën e lartë, po aq i rëndësishëm ishte
fakti i marrjes së plazheve dhe mbajtja e tyre fort.
Për të mbijetuarit e sulmit, gjëja më urgjente ishte të pushonin
dhe të bekonin parajsën që ata ishin ende gjallë.
Për trupat gjermane që kishin duruar breshërinë e artilerisë
dhe panë këtë armadë anijesh të shtrirë në det,
nuk kishte dyshim se pushtimi kishte filluar vërtet.
Ata u varrosën në vend, në pozicione të forta mbrojtëse
dhe u mbajtën me vendosmëri shembullore,
derisa u mbytën nga numrat,
ose municionet e rraskapitura i detyronin të dorëzoheshin ose të tërhiqeshin.
Megjithëse shkalla e sulmit të aleatëve ishte e dukshme,
për komandantët gjermanë në vijën e parë,
raportet e tyre drejtuar Von Rundstedt
u pritën me skepticizëm dhe njëfarë dyshimi,
gjë që nuk e ndihmoi situatën e tyre.
Hitleri, i rrethuar nga një ekip servil,
i paaftë për të kundërshtuar vlerësimin e tij naiv të situatës ushtarake,
ishte ende i bindur se ky sulm ishte një mashtrim
dhe se ofensiva kryesore do të zhvillohej drejt Calais.
Ai urdhëroi një kundërsulm të menjëhershëm për të asgjësuar aleatët.
Por besimi i tij ishte i pabazë.
Trupat tokësore të Wehrmacht-
it po bënin atë që mundën, por forcat detare dhe ajrore mungonin çuditërisht.
Marina e Donitz-it bëri një pamje të vogël
dhe fundosi një destrojer norvegjez,
por nëndetëset e saj nuk ishin në gjendje t'i afroheshin flotës aleate.
Luftwaffe e Goering, megjithë një plan të përpunuar
në pritje të zbarkimit të afërt,
arriti të organizojë vetëm 319 fluturime mbi Francë më 6 qershor,
nga të cilat vetëm 12 ishin sulme me bombardues luftarakë në plazhe.
Shifra për t'u krahasuar me 10,585 fluturime aleate.
Më 8 qershor, Luftwaffe kishte vetëm 5 avionë sulmues
dhe 95 luftëtarë për të kundërshtuar forcat e kombinuara të RAF
dhe Forcave Ajrore të SHBA.
Supremacia e aleatëve mbi Normandinë ishte e plotë.
Dhe roli i forcave ajrore ishte të vazhdonte të mbështeste luftimet tokësore
gjatë gjithë fushatës.
Sulmet nga bombarduesit luftarakë si Typhoon ose Mustang
bënë kërdi.
Strategjikisht, ata nxjerrin jashtë veprimit njerëzit dhe pajisjet.
në sasi mbresëlënëse.
Çdo lëvizje e trupave, mjeteve të blinduara apo mjeteve të mbështetjes logjistike ditore
ishte një mundësi për sulme ajrore shkatërruese.
Jo vetëm që materiali doli jashtë funksionit,
por linjat e komunikimit u ndërprenë
dhe furnizimet u vështirësuan aq shumë
, saqë vendosja e përforcimeve mund të bëhej vetëm me lëvizje të ngadalta.
Në planin taktik, forcat ajrore ishin jashtëzakonisht efektive
në ribalancimin e marrëdhënieve të forcave kundër armatimit superior të gjermanëve.
Për të shkatërruar tanket, nuk kishte asgjë më radikale se një sulm ajror,
i shënjestruar mirë nga bombarduesit luftarakë.
Ndërsa taktika e një tapeti me bomba shpesh rezultonte kundërproduktive.
Sepse, duke krijuar kaos në terren,
i cili nuk lehtësoi përparimin e mjeteve të blinduara dhe trupave aleate.
Superioriteti ajror i aleatëve lejonte një zjarr më efektiv artilerie,
të udhëhequr nga avionë që lëviznin përreth,
pa frikë nga gjuetia e armikut
dhe që përbënin ndjeshëm humbjet e armikut.
Më 10 qershor, pasiguria dhe konfuzioni brenda komandës së lartë gjermane
rreth Pas-de-Calais ende mbretëronte.
Dhe besimi midis Hitlerit dhe gjeneralëve të tij po shkatërrohej.
I vetmi kundërsulm i madh erdhi më 6 qershor, kur Divizioni i 21-të SS Panzer
u ndal nga një breshëri e tmerrshme e artilerisë detare.
Hitleri donte mbi të gjitha të kursente kohë.
Duke shpresuar se armët e tij sekrete do të ishin gati për të shkuar në ofensivë.
Ai kishte urdhëruar që sulmi V1
në Britaninë e Madhe të fillonte më 6 qershor,
në kohën e sulmit të Aleatëve.
Trazirat, prerja e rrugëve dhe hekurudhave,
kishin vonuar vendosjen e hekurudhave të lëvizshme dhe të vetë bombave,
deri në natën e 12 qershorit.
Aleatët kishin dëgjuar për zhvillimin e këtyre armëve të reja terroriste.
Dhe fillimi i kësaj ofensive V1,
bëri të domosdoshme një përparim të shpejtë në brendësi.
Në datën 12, kur zhurma tipike V1 u dëgjua
mbi Anglinë juglindore,
ofensiva në frontin e plazhit lindor ishte në një qorrsokak.
Montgomery sinqerisht mendoi se mund të merrte Caen
në Ditën D, në mënyrë që trupat pushtuese
të mund të largoheshin më pas përgjatë Seine.
Por Caen u mbrojt shumë mirë.
Dhe afërsia e përforcimeve gjermane përgjatë krahut lindor, frontit të Landing,
e bëri atë strumbullarin e rezistencës gjermane.
Gjatë kësaj kohe, amerikanët zbarkuan më shumë furnizime,
duke përdorur maune,
sesa duke kaluar përmes portit artificial.
Dhe kështu kapja e një porti ishte një objektiv thelbësor.
Më 12 qershor, në frontin perëndimor, ushtritë zbarkuese
u futën në veri-perëndim përmes Cotentin,
për të izoluar dhe më pas pushtuar Cherbourg.
Por trupat amerikane përparuan me vështirësi në bokazhin e Normandisë,
duke u përballur me të njëjtat vështirësi si britanikët në anën e Kaenit.
Ata gjithashtu duhej të shmangnin zonat e shumta
që gjermanët kishin përmbytur.
Më 17 qershor, pas luftimeve të rënda në këtë gadishull 30 km të gjerë,
amerikanët arritën të arrinin në bregun tjetër
dhe të shkëputnin Cherbourg-un dhe mbrojtësit e tij nga pjesa tjetër e Francës.
Vetëm më 17 qershor Hitleri erdhi më në fund për të vizituar gjeneralët e tij
në Francë, në Soissons, nga ku ai drejtonte betejën.
Rezistenca e trupave të tyre përgjatë frontit ishte e fortë.
Në lindje, kundërsulmet kundër Shpatës rreth Ornës kishin dështuar
dhe asnjë përparim drejt trupave kanadeze nuk ishte i mundur.
Ata nuk kishin mundur të fillonin as një kundërsulm të blinduar
kundër frontit amerikan.
Ata kishin arritur të ndalonin britanikët përballë Kaenit,
por kjo mbrojtje bëri që ata të humbnin iniciativën e luftimeve,
pasi mjetet e tyre të blinduara përdoreshin në mënyrë mbrojtëse.
Në qendër, gjermanët kishin fituar një fitore spektakolare,
kur Divizioni i 7-të i Blinduar Britanik më 12 qershor
kaloi afër një pozicioni të mbajtur nga një kompani e vetme prej 4 tankesh Tiger,
e cila shkatërroi 53 tanke dhe automjete të blinduara në më pak se pesë minuta.
Ai komandohej nga Michael Wittmann, heroi i Rajhut të Tretë.
Ky veprim i vetëm bllokoi frontin në zonën Villers-Bocage
deri në fillim të gushtit,
por ishte vetëm një ngjarje e izoluar.
Për ushtarët profesionistë që rrethuan Hitlerin, situata ishte e qartë.
Përballë problemeve strategjike gjithnjë e më serioze,
për shkak të epërsisë ajrore amerikane,
dështimit të logjistikës, palëvizshmërisë
dhe keqpërdorimit të armaturës,
tërheqja dhe rigrupimi,
për të përgatitur një betejë me iniciativën e tyre,
ishte shumë më e preferueshme se akumulimi i njerëzve dhe materialit. ,
për një mbrojtje statike dhe humbje që mund të parashikoheshin shumë të rëndësishme.
Por refuzimi histerik i Hitlerit për çdo ide të tërheqjes
dhe bindja e tij e mbështetur ende nga oborrtarët rreth tij,
se një sulm tjetër do të vinte nga ana e Calais,
pengoi çdo ndryshim taktike.
Edhe një herë, u takonte ushtarëve gjermanë të përballonin këto beteja,
të humbura paraprakisht kundër trupave armike gjithnjë e më të shumta dhe të armatosura mirë.
Megjithatë, situata e aleatëve nuk ishte pa probleme.
Suksesi i pjesshëm i arritur në prerjen e Cotentin në dy pjesë
u kompensua nga pamundësia për të përparuar në frontin lindor rreth Caen.
Epërsia taktike dhe logjistika duke u siguruar nga epërsia ajrore,
më 18 qershor, Montgomery ripohoi se Caen dhe Cherbourg
ishin objektivat prioritare të forcave zbarkuese.
Përparimi amerikan drejt Cherbourg filloi më 19 qershor
dhe përparoi me shpejtësi, pavarësisht rezistencës mjaft të fortë në krahun e djathtë,
deri në kontakt me mbrojtjen e Cherburgut më 21.
I nënshtruar bombardimeve intensive detare, garnizoni rezistoi deri në datën 26,
disa xhepa arritën të mbanin deri në datën 30.
45,000 ushtarë u kapën gjatë 4 ditëve të fundit të ofensivës,
gjë që i kushtoi Korpusi i Shtatë Amerikan 1800 të vrarë dhe 1500 të plagosur.
Porti i shkatërruar plotësisht ishte pothuajse i papërdorshëm deri në shtator.
Por ishte pushtimi më i madh territorial që nga Dita D.
Në Lindje, situata kishte ndryshuar pak.
Një stuhi 4-ditore në Kanalin Anglez nga 19 deri më 23 qershor
kishte shkatërruar portin artificial
dhe u kushtoi aleatëve 140,000 tonë furnizime,
gjë që ndikoi në vonimin e operacionit të synuar për të rimarrë Kaen.
Operacioni Epsom, megjithatë, filloi në dritën e parë më 26 qershor.
60.000 burra dhe 500 tanke, të mbështetur nga 700 artileri tokësore ose detare,
u përfshinë në këtë ofensivë të re.
Në orët e hershme, Korpusi i Tetë përparoi,
përgjatë një fronti 5 km të gjerë,
por nga fshatrat përreth ishte organizuar rezistenca gjermane.
Britanikët, të paaftë për të përshtatur metodën e tyre të përparimit
me imperativat e bokagut,
ruajtën formacionin e tyre klasik
dhe u shkëputën nga mbështetja e tyre nga trupat gjermane,
të cilat u infiltruan në grupe të vogla për të sulmuar në befasi krahun e tyre.
Për 3 ditë, ishte një përparim i përgjakshëm në zemër të fshatit francez.
Fatkeqësisht, strategët gjermanë kishin mbledhur më efektivët
e trupave të tyre panzer për një kundërsulm
në zonën e sulmit Epsom.
Sulmi në zemër të Bocage ishte po aq i vështirë për gjermanët
sa edhe për trupat aleate.
Si rezultat, kundërsulmi i Divizionit të 9-të të Panzerit SS
u asgjësua nga breshëritë e artilerisë
dhe luftimet ngrinë në luftën pozicionale.
Përballë viktimave në rritje dhe rezistencës së armikut,
të mbështetur nga divizione të tjera SS Panzer,
sulmi britanik përfundimisht dështoi
dhe përparimet u reduktuan në asgjë.
Edhe një herë, aleatët dështuan përballë Caen.
Asnjë palë ndërluftuese nuk arriti të fitonte qartësisht epërsinë,
por humbjet e pësuara nga trupat gjermane dobësuan
burimet njerëzore dhe materiale tashmë të konsumuara mirë.
Në fund të qershorit, pozicionet mbetën të bllokuara.
Vështirësitë strategjike të trupave gjermane u kundërpeshuan
nga vështirësitë taktike të trupave aleate të sapo zbarkuar
dhe asnjë kundërshtar nuk arriti të fitonte epërsinë me vendosmëri.
Në fillim të korrikut, Hitleri, i zemëruar që këto urdhra për asgjësimin e pushtuesve
nuk ishin zbatuar,
e shkarkoi Rundstedt nga funksionet e tij sepse kishte guxuar të sugjeronte
një tërheqje të ndjekur nga një rigrupim.
Në marrëzinë e tij, ai këmbënguli që çdo copëz e tokës franceze të mbrohet.
Von Kluge, u emërua komandant i përgjithshëm
dhe vuri të gjithë energjinë e tij në mbrojtjen e frontit në tokën franceze.
Është gjithashtu në fillim të korrikut që Montgomery
ripërcakton rolet përkatëse të trupave amerikane dhe britanike.
Përgjegjësia për sulmet dhe pushtimin e territorit
iu kalua amerikanëve,
ndërsa britanikët do të vazhdonin të mbanin pozicionet e tyre të vendosura.
Kështu, trupat gjermane do të drenoheshin gradualisht drejt Kaenit,
por humbjet që do të pësonin do të dobësoheshin,
veçanërisht kundërshtimi që hasën amerikanët në avancimin e tyre.
Më 3 korrik, Korpusi i Shtatë filloi një ofensivë të re,
duke u nisur në jug nga Cotentin,
duke përfituar nga shiu, mjegulla dhe retë e ulëta.
Ditët e para u përballën me vështirësitë e zakonshme.
Terreni i vështirë dhe kundërshtim i frikshëm.
Pas 12 ditë luftimesh, Korpusi i Shtatë kishte avancuar 10 km,
por kishte humbur 10,000 burra.
Më 7 korrik, një bombardim i dhunshëm filloi kundër mbrojtjeve të Caen.
E konceptuar për të përgatitur terrenin për një përparim në terren,
ishte taktikisht e kotë të bombardohej vetë qyteti dhe jo mbrojtja e tij.
Pra, kur trupat aleate filluan të përparojnë,
rezistenca e Divizionit të 12-të të Panzerit nuk ishte dobësuar.
Rrënojat e lagjeve perëndimore të Caen u pushtuan përfundimisht
nga trupat britanike dhe kanadeze më 9 korrik,
por lartësitë në jug mbaheshin ende nga armiku.
Operacioni Goodwood, qëllimi i të cilit ishte të merrte lartësitë e Caen-it
dhe të lejonte përparimin drejt fshatit të hapur në jug, filloi më 18 korrik.
Pas bastisjeve masive të zakonshme të bombardimeve,
operacioni nisi fuqishëm, por së shpejti trupat
u përballën me një mbrojtje të ashpër nga 88 armë dhe tanke.
Ofensiva u ndal për pak kohë.
Pas tre ditë luftimesh të vështira, britanikët kishin humbur
400 tanke dhe 5500 burra.
Tanket mund të zëvendësoheshin lehtësisht, por jo burrat.
Dështimi i këtij operacioni konfirmoi parashikimet e Montgomerit
dhe përkeqësoi marrëdhëniet tashmë të acaruara midis britanikëve dhe amerikanëve.
Përparimi vendimtar i trupave amerikane vazhdoi me shpejtësi shumë të madhe.
Më 25 korrik, trupat e shtatë, të tetë dhe të nëntë të SHBA-së
nisën Operacionin Cobra në jug, drejt Avranches, në këmbët e Cotentin
dhe drejt Brittany.
Të përballur me njësitë e mbijetuara të panzerëve
dhe disa grupe luftarake të pushtuara rëndë,
ata u frenuan për ditën e parë,
por më pas u nisën drejt jugut pa hasur ndonjë rezistencë të vërtetë,
duke arritur në Avranches më 30 korrik.
Një pjesë e këtij suksesi ishte e lidhur me modifikimet e pajisjeve,
të improvizuara në terren.
Tanket e tyre ishin të pajisura me thumba metalike që i lejonin
të depërtonin nëpër gardhe dhe kështu
të përparonin pa pasur nevojë të ndiqnin rrugë të ngushta, ideale për prita.
Ishte në Avranches që Ushtria e Tretë e Patton-it hyri në aksion
dhe filloi të sulmonte në perëndim në ndjekje të njësive gjermane,
të cilat po kërkonin strehim në pozicionet e fortifikuara të Lorient,
Saint Nazaire dhe Brest.
Ushtria e Shtatë Gjermane, e shkatërruar,
vazhdoi të bënte me përpikëri njëfarë rezistence.
Në fillim të gushtit, trupat amerikane përparuan në jug
përmes linjave të mbingarkuara të mbrojtjes gjermane,
duke arritur në Rennes në 3, Nantes në 10 dhe Angers në
11. mrekullisht,
në një sulm të organizuar nga disa prej oficerëve të tij të zhgënjyer,
ranë njëri pas tjetrit.
Ai ishte i sigurt tani se ushtria e tij me qendër në Francë
do të mposhtej dhe shkatërrohej.
Sidoqoftë, ai vendosi të niste divizionet e tij të blinduara nga pozicioni i tyre,
i cili u kthye në Pas-de-Calais. Por, kundër këshillës së gjeneralëve të tij,
urdhëroi që shumica e tyre të përdoreshin
në një kundërsulm të blinduar në drejtim të Mortain,
për të prerë linjat amerikane në Avranches.
Më 7 gusht, pothuajse të gjitha njësitë e blinduara të mbijetuara
në territorin francez u mblodhën për të ndërhyrë në Betejën e Mortain.
Të paralajmëruar nga inteligjenca, falë dekoduesve Ultra,
amerikanët u përgjigjën me të njëjtën vendosmëri në strategjinë e tyre mbrojtëse
si gjermanët në strategjinë e tyre sulmuese.
Bokazhi ishte tani një faktor në favor të tyre
dhe sulmet tokësore nga bombarduesit luftarakë
bënë kërdi mbi panzerët.
Deri më 12 gusht, sulmi gjerman ishte thyer dhe po tërhiqej.
Pothuajse të gjitha forcat e blinduara në perëndim ishin shkatërruar.
Trupat amerikane i ndoqën të mbijetuarit,
duke i shtyrë në një xhep rezistence midis Falaise dhe Argentan,
të cilin Ushtria e Pesëmbëdhjetë filloi ta rrethonte nga Le Mans më 13 gusht.
Ishte në Argentan që Montgomery shpresonte që forcat britanike dhe amerikane,
takohen për të futur në kurth ushtrinë gjermane.
Përparimi në jug të Kaenit, drejt Falaise, ishte zhgënjyes i ngadalshëm.
Operacioni kanadez totalizohet u ndalua më 9 gusht
nga fanatikët e Divizionit 12ᵉ SS Panzer, por mbetën pa mbështetje.
Operacioni Towable ishte një përpjekje tjetër,
por me një lëvizje në lindje për të bllokuar ushtrinë gjermane që tani po tërhiqej.
Por duke kuptuar këtë rrezik, rezistenca e trupave gjermane
në krahët e xhepit forcohet edhe më shumë.
Vetëm më 20 gusht u mbyll xhepi.
Por 40.000 nga elementët më fanatikë të ushtrisë gjermane
mundën të arratiseshin dhe të rigrupoheshin për të vazhduar luftën nga Gjermania.
Xhepi Argentan-Falaise
po binte kur aleatët zbarkuan
në Francën jugore më 15 gusht dhe filluan të lëviznin në veri.
Kluge, zëvendësuesi i Rundstedt,
kreu vetëvrasje gjatë rrugës për në Gjermani
, pasi u implikua në bombardimin e Hitlerit në korrik.
Modelit, iu dha komanda, por nuk mund të bënte gjë tjetër
veçse të mbikëqyrte tërheqjen.
Të ngacmuar vazhdimisht nga sulmet nga bombarduesit luftarakë aleatë,
trupat gjermane u tërhoqën përgjatë Senës drejt Gjermanisë.
Më 16 gusht, Korpusi i 15-të i SHBA ishte në Dreux, 70 km larg Parisit.
Në datën 20 ata kishin kaluar Seine dhe kishin krijuar një krye urë
në jug të ish-selisë qendrore gjermane në La Roche-Guyon.
Midis 20 dhe 24 gushtit,
300,000 burra dhe 25,000 automjete gjermane, të mbijetuar të Betejës së Normandisë,
kaluan Senën për të shkuar pothuajse menjëherë në Gjermani,
me qëllim që të rikonstituonin forcat e tyre.
Por gjatë fushatës së Normandisë,
ata kishin humbur një numër fenomenal burrash.
240,000 të plagosur ose të vrarë, 210,000 të burgosur,
1,500 tanke, 3,500 armë dhe 20,000 automjete ishin shkatërruar.
40 divizione ishin asgjësuar me koston e 37,000 ushtarëve aleatë të vrarë
dhe 173,000 të plagosurve, një e treta e tyre amerikanë.
Ushtritë aleate tani po lëviznin drejt Francës lindore.
Ata lanë pas fermerët normanë, të shkatërruar kur panë
se shtëpitë dhe fermat e tyre ishin kthyer në fusha beteje.
Por në qytete dhe fshatra, fituesit u pritën si heronj.
Që nga 6 qershori, mijëra mbështetës të Rezistencës Franceze
kishin marrë armët, duke u përballur me
garnizonet gjermane në beteja të përgjakshme.
Ata gjithashtu sulmuan rrugët dhe hekurudhat.
Ngritja e pritëve kundër autokolonave.
Këto veprime mund të kishin qenë vetëm një burim acarimi për Hitlerin,
por zemërimi i tij për këtë lloj veprimi errësoi gjykimin e tij.
Ai angazhoi disa nga trupat e tij më të mira me shpresën për të shtypur këta rezistues.
Kështu, divizioni i dytë i Panzerit, Das Reich,
asgjëson fshatin Oradour-sur-Glane.
Por ky akt i urryer nuk e pengoi Rezistencën të vazhdonte aksionet e saj.
Gjenerali de Gaulle, udhëheqësi i Francës së Lirë,
urdhëroi që të mos kishte luftime në Paris.
E lanë për të ruajtur qytetin të paprekur dhe mbi të gjitha
për të penguar komunistët të merrnin kontrollin e qytetit.
Megjithatë, luftimet në zemër të qytetit filluan më 21 gusht
dhe më 22 gusht, Hitleri, i bindur se rënia e Parisit nënkuptonte rënien e Francës,
dha urdhër që qyteti të mos binte në duart e armikut. armiku,
veçse ta dorëzojë në gërmadha.
Kreu i garnizonit parizian, gjenerali Von Choltitz, refuzoi shkatërrimin e Parisit,
pa dyshim për të parandaluar që qyteti të bjerë në anarki,
në duart e Rezistencës.
Ai e informoi ambasadorin suedez se Parisi do të dorëzohej pas luftimeve.
Eisenhower, edhe pse hezitoi të frenonte vrullin e tij drejt Gjermanisë,
për një operacion, sigurisht spektakolar,
por pa asnjë interes taktik,
iu nënshtrua argumenteve të gjeneralit de Gaulle.
De Gaulle natyrshëm këmbënguli që të ishte,
një ndarje e Francës së Lirë për të çliruar Parisin.
Nën urdhrat e gjeneralit Leclerc, ajo mori rrugën.
Atij iu deshën dy ditë për të përshkuar 150 km
dhe për të arritur në periferi të kryeqytetit, ku luftëtarët
ndeshën vetëm në kundërshtime sporadike kundër zjarrit antitank.
Një kolonë zbulimi arriti
në Bashkinë në orën 21:30 më 24 gusht.
Dhe në orët e para të ditës tjetër,
tanket e Leclerc në fuqi,
u vërsulën drejt zemrës së Parisit, në mes të një turme të gëzueshme,
megjithë disa grindje.
Von Choltitz u dorëzua po atë pasdite, siç kishte premtuar.
Parada e Çlirimit u zhvillua katër ditë më vonë,
në prani të Eisenhower personalisht,
dhe pa divizionin 28 ᵉ Amerikan të zbriste Champs-Élysées,
përballë de Gaulle, Leclerc, Bradley dhe Giraud.
Divizioni i dytë i blinduar qëndroi disa ditë në Paris.
Divizioni i 28-të rifilloi vendin e tij në linjat aleate,
të cilat ndoqën çlirimin e Francës.
Pas katër vitesh pushtim nga trupat e Hitlerit,
Parisi më në fund u lirua.